تجهیزات اتاق تمیز

برای یک اتاق تمیز عاری از آلودگی و مجهز، کیفیت مواد و تجهیزات به کار برده شده در اتاق تمیز و همچنین به روز بودن امکانات این تجهیزات از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. در تهیه امکانات و تجهیزات اتاق تمیز باید نکات مهمی را مورد نظر قرار داد تا از نفوذ و ورود کمترین آلودگی به اتاق های تمیز جلوگیری شود. از این رو برای خرید تجهیزات اتاق تمیز (کلین روم) باید در انتخاب شرکت دقت لازم را داشته باشید. شرکت جامع صنعت ایرانیان  یکی از برترین شرکت ها در زمینه ساخت و طراحی اتاق تمیز و همچنین تجهیزات آن می باشد. در ادامه چند مورد از تجهیزات پرکاربرد اتاق تمیز را شرح می دهیم.

تجهیزات و لوازم اتاق تمیز

تجهیزات و لوازم اتاق تمیز مجموعه ای از تجهیزات تخصصی هستند که برای کنترل آلودگی، مدیریت جریان هوا، حفظ شرایط محیطی و جلوگیری از ورود ذرات و عوامل آلاینده به فضای کلین روم مورد استفاده قرار می گیرند. انتخاب و تامین این تجهیزات باید متناسب با کلاس پاکیزگی، نوع فرآیند، میزان تردد، ابعاد اتاق و الزامات هر صنعت انجام شود. به همین دلیل، تجهیزات اتاق تمیز تنها به سیستم های تهویه و فیلتراسیون محدود نمی شوند و تجهیزاتی مانند پاس باکس، ایرشاور، درب و پنجره، مبلمان استیل، هودهای تخصصی و تجهیزات فرآیندی را نیز شامل می شوند.

شرکت اندیشگران جامع صنعت ایرانیان با ارائه مجموعه ای از تجهیزات و لوازم مورد نیاز کلین روم، امکان تامین تجهیزات متناسب با نیاز پروژه های مختلف را فراهم می کند. مهم ترین تجهیزات مورد استفاده در اتاق های تمیز عبارتند از:

پنجره اتاق تمیز

پنجره های اتاق تمیز باید به گونه ای طراحی و اجرا شوند که علاوه بر ایجاد دید مناسب بین فضاهای مختلف، کمترین میزان تجمع آلودگی را داشته باشند و با ساختار دیوارهای کلین روم هماهنگ باشند. پنجره های دو جداره اتاق تمیز با شیشه های مخصوص و ضخامت های مختلف تولید می شوند و می توانند با گاز خنثی و دسیکانت یا بدون دسیکانت تامین شوند.

این پنجره ها در پروژه های مختلف اتاق تمیز، آزمایشگاه ها و محیط های کنترل شده قابل استفاده هستند و انتخاب نوع و ابعاد آنها باید بر اساس طراحی معماری و الزامات پروژه انجام شود.

درب اتاق تمیز و سیستم اینترلاک

درب های اتاق تمیز یکی از اجزای مهم در کنترل تردد و جلوگیری از انتقال آلودگی بین فضاهای مختلف هستند. این درب ها باید از نظر ساختار، آب بندی و قابلیت نظافت با الزامات کلین روم سازگار باشند.

در فضاهایی که کنترل ورود و خروج اهمیت بالایی دارد، استفاده از سیستم اینترلاک باعث می شود باز شدن همزمان دو درب امکان پذیر نباشد. این سیستم به حفظ اختلاف فشار و جلوگیری از انتقال مستقیم آلودگی بین فضاهای مجاور کمک می کند.

از مهم ترین ویژگی های درب و سیستم اینترلاک اتاق تمیز می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • امکان طراحی متناسب با ساختار و ابعاد کلین روم
  • کنترل ورود و خروج بین فضاهای مختلف
  • کاهش احتمال انتقال آلودگی
  • قابلیت هماهنگی با سیستم کنترل دسترسی
  • مناسب برای فضاهای دارای الزامات کنترل شده

پاس باکس و پاس ترو (Pass Box & Pass Through)

پاس باکس و پاس ترو از تجهیزات مهم برای انتقال مواد، ابزار و تجهیزات بین دو فضای مختلف اتاق تمیز هستند. استفاده از این تجهیزات باعث می شود برای جابجایی مواد، نیازی به ورود و خروج مکرر پرسنل بین فضاهای مختلف نباشد و احتمال انتقال آلودگی کاهش پیدا کند.

پاس باکس های مورد استفاده در کلین روم معمولا در دو گروه اصلی قرار می گیرند:

  • پاس باکس استاتیک: بدون سیستم گردش هوا و مناسب برای انتقال مواد بین فضاهایی که شرایط کنترل آلودگی آنها به شکل مناسب مدیریت شده است.
  • پاس باکس دینامیک: مجهز به سیستم گردش و فیلتراسیون هوا برای ایجاد شرایط کنترل شده تر هنگام انتقال مواد.

پاس باکس ها و پاس تروها می توانند با ساختار کاملا استیل ضد زنگ یا با بدنه پانلی و بخش داخلی استیل تولید شوند و بر اساس نیاز پروژه در ابعاد مختلف طراحی و تامین شوند.

ایرشاور (Air Shower)

ایرشاور یکی از تجهیزات کنترل آلودگی در ورودی اتاق تمیز است که با استفاده از جریان هوای کنترل شده، ذرات و آلودگی های سطحی موجود روی لباس افراد یا تجهیزات را پیش از ورود به فضای کلین روم کاهش می دهد.

این تجهیز معمولا در مسیر ورود پرسنل به اتاق تمیز نصب می شود و با توجه به طراحی پروژه می تواند در مدل ها و ابعاد مختلف تامین شود. استفاده از ایرشاور به ویژه در محیط هایی که کنترل ورود ذرات و آلودگی اهمیت بالایی دارد، می تواند نقش موثری در حفظ سطح پاکیزگی فضای کنترل شده داشته باشد.

تجهیزات و مبلمان استیل اتاق تمیز

مبلمان و تجهیزات استیل باید متناسب با شرایط خاص اتاق تمیز طراحی شوند تا علاوه بر مقاومت مناسب، قابلیت نظافت و ضدعفونی آسان داشته باشند و کمترین میزان تجمع آلودگی را ایجاد کنند. استفاده از استیل ضد زنگ با طراحی مناسب، یکی از گزینه های رایج برای تجهیز فضای داخلی کلین روم است.

برخی از تجهیزات و مبلمان استیل قابل استفاده در اتاق های تمیز عبارتند از:

  • میزهای استیل ساده و پانچ شده
  • ترولی های استیل
  • قفسه های استیل
  • کمد و قفسه لباس
  • میزهای آزمایشگاهی
  • صندلی های مخصوص اتاق تمیز
  • سایر تجهیزات و ملزومات استیل

هودهای اتاق تمیز

هودهای تخصصی برای ایجاد یک فضای کنترل شده و کاهش احتمال انتشار آلودگی در فرآیندهای حساس مورد استفاده قرار می گیرند. نوع هود باید بر اساس ماهیت فرآیند، نوع مواد مورد استفاده و سطح حفاظت مورد نیاز انتخاب شود.

از جمله هودهای قابل استفاده در محیط های کنترل شده می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • هودهای بیولوژیک کلاس 2 و 3
  • هودهای شیمیایی
  • هودهای جریان آرام یا Laminar Flow
  • هودهای مجهز به فیلترهای HEPA و ULPA

سیستم فن فیلتر یونیت HEPA اتاق تمیز (FFU)

فن فیلتر یونیت یا FFU یکی از تجهیزات مهم در سیستم تهویه و فیلتراسیون اتاق تمیز است که با استفاده از فن و فیلتر با راندمان بالا، هوای تصفیه شده را به فضای کلین روم منتقل می کند. این سیستم معمولا در سقف اتاق تمیز نصب می شود و می تواند در ایجاد جریان هوای کنترل شده و کاهش غلظت ذرات معلق نقش داشته باشد.

انتخاب تعداد و ظرفیت FFU باید بر اساس عواملی مانند ابعاد اتاق، کلاس پاکیزگی، نرخ تعویض هوا و شرایط طراحی سیستم تهویه انجام شود. در پروژه های مختلف می توان از FFU با مشخصات و ابعاد متناسب با نیاز کلین روم استفاده کرد.

فیلترهای HEPA و ULPA

فیلترهای HEPA و ULPA از مهم ترین تجهیزات مورد استفاده برای حذف ذرات معلق از جریان هوا در محیط های کنترل شده هستند. این فیلترها در سیستم های تهویه، FFU، هودها و فیلتر باکس ها مورد استفاده قرار می گیرند و نقش مهمی در تامین هوای پاک برای اتاق تمیز دارند.

فیلترهای مورد استفاده در کلین روم باید بر اساس مشخصات فنی سیستم، کلاس پاکیزگی و الزامات پروژه انتخاب شوند. عواملی مانند ابعاد، عمق، نوع فریم و راندمان فیلتراسیون از جمله مواردی هستند که هنگام انتخاب فیلتر باید مورد توجه قرار گیرند.

تجهیزات اتاق تمیز

فیلتر باکس HEPA

فیلتر باکس یکی از تجهیزات مورد استفاده برای نصب و نگهداری فیلترهای با راندمان بالا در سیستم تهویه اتاق تمیز است. این تجهیزات می توانند برای تامین هوای فیلتر شده و توزیع مناسب آن در فضای کلین روم مورد استفاده قرار گیرند.

فیلتر باکس ها با توجه به نوع پروژه، ابعاد سیستم تهویه و مشخصات فیلتر مورد نیاز طراحی و تامین می شوند. استفاده از فیلتر باکس مناسب می تواند به بهبود عملکرد سیستم فیلتراسیون و دسترسی بهتر برای نگهداری و تعویض فیلتر کمک کند.

لامینار فلو بوت (Laminar Flow Booth)

لامینار فلو بوت یا چادر لامینار برای ایجاد یک فضای کاری با جریان هوای کنترل شده و کاهش احتمال ورود ذرات به محدوده فرآیند مورد استفاده قرار می گیرد. این تجهیزات در فرآیندهایی که نیاز به حفاظت از محصول یا کنترل سطح آلودگی محیط دارند، کاربرد دارند.

در طراحی لامینار فلو بوت، عواملی مانند نوع فرآیند، ابعاد فضای کاری، نحوه جریان هوا و سیستم فیلتراسیون باید متناسب با نیاز پروژه در نظر گرفته شود.

بوث توزین و نمونه برداری

بوث توزین و نمونه برداری از تجهیزات تخصصی مورد استفاده در فرآیندهایی هستند که نیاز به کنترل آلودگی و مدیریت انتشار ذرات دارند. این تجهیزات با ایجاد یک فضای کنترل شده در اطراف محل توزین یا نمونه برداری، به کاهش انتشار ذرات و کنترل شرایط فرآیند کمک می کنند.

استفاده از این تجهیزات در صنایع دارویی، شیمیایی و سایر فرآیندهای حساس می تواند به بهبود شرایط کاری و افزایش کنترل بر آلودگی های ناشی از فرآیند کمک کند. طراحی بوث باید بر اساس نوع ماده، فرآیند کاری و الزامات ایمنی و بهداشتی پروژه انجام شود.

نوشت افزار و ملزومات مصرفی اتاق تمیز

علاوه بر تجهیزات اصلی، استفاده از ملزومات و اقلام مصرفی مخصوص اتاق تمیز نیز برای جلوگیری از ورود آلودگی به محیط اهمیت دارد. این محصولات باید متناسب با شرایط کلین روم انتخاب شوند و کمترین میزان تولید یا آزادسازی ذرات را داشته باشند.

برخی از این ملزومات شامل موارد زیر هستند:

  • کاغذ و دفتر مخصوص اتاق تمیز
  • خودکار و ماژیک مخصوص کلین روم
  • برچسب و لیبل های سازگار با محیط های کنترل شده
  • سایر اقلام نوشتاری و مصرفی مورد نیاز

انتخاب تجهیزات و لوازم مناسب اتاق تمیز باید بر اساس نیاز واقعی پروژه و شرایط عملیاتی آن انجام شود. نوع صنعت، کلاس پاکیزگی، فرآیند تولید، میزان تردد، شرایط تهویه و الزامات کنترل آلودگی از جمله عواملی هستند که در انتخاب تجهیزات کلین روم تاثیر دارند. به همین دلیل، پیش از تامین تجهیزات بهتر است مشخصات فنی و شرایط پروژه به صورت دقیق بررسی شود تا هر تجهیز با ظرفیت و مشخصات متناسب با کاربرد مورد نظر انتخاب و تامین شود.

در ادامه نام تجهیزات دیگر اتاق تمیز که در اتاق تمیز مورد استفاده قرار میگیرند در جدول زیر لیست شده است:

نام تجهیزات کاربرد ویژگی ها
هواساز اتاق تمیز (AHU) تامین، تصفیه و تنظیم هوای مورد نیاز اتاق تمیز و کمک به کنترل شرایط محیطی قابلیت کنترل و تنظیم دما و رطوبت، امکان استفاده از مراحل مختلف فیلتراسیون و طراحی متناسب با ظرفیت و نیاز پروژه
تجهیزات توزیع هوای اتاق تمیز انتقال و توزیع یکنواخت هوای تصفیه شده در بخش های مختلف کلین روم قابل طراحی متناسب با ساختار سیستم تهویه، امکان استفاده برای کنترل مسیر جریان هوا و کمک به ایجاد شرایط یکنواخت در فضای اتاق تمیز
دریچه های هوای رفت و برگشت هدایت و توزیع هوای رفت و جمع آوری هوای برگشتی در سیستم تهویه کلین روم قابل استفاده در سیستم های تهویه اتاق تمیز، قابلیت طراحی متناسب با ابعاد و شرایط پروژه و امکان هماهنگی با سیستم فیلتراسیون
سیستم مانیتورینگ ذرات اندازه گیری و پایش میزان ذرات معلق موجود در هوای اتاق تمیز امکان پایش مستمر یا دوره ای ذرات، قابلیت استفاده در سیستم های کنترل محیطی و مناسب برای فضاهایی با الزامات سختگیرانه کنترل آلودگی
سیستم مانیتورینگ محیطی پایش و ثبت پارامترهای مهم محیطی در فضای کلین روم قابلیت پایش پارامترهایی مانند دما، رطوبت، فشار و ذرات، امکان ثبت داده ها و کمک به کنترل مستمر شرایط محیطی
سیستم کنترل و ثبت داده ها مدیریت، ثبت و بررسی اطلاعات مربوط به شرایط محیطی و عملکرد تجهیزات اتاق تمیز امکان ثبت اطلاعات، پایش پارامترهای محیطی و کمک به مستندسازی عملکرد سیستم های کنترل شده
تجهیزات کنترل اختلاف فشار اندازه گیری و کنترل اختلاف فشار بین اتاق های تمیز و فضاهای مجاور کمک به حفظ جهت جریان هوا و جلوگیری از ورود آلودگی از فضاهای با سطح پاکیزگی پایین تر
سنسور و تجهیزات اندازه گیری دما اندازه گیری و پایش دمای محیط اتاق تمیز قابلیت استفاده در سیستم های مانیتورینگ و کنترل محیطی و امکان ثبت و پایش تغییرات دما
تجهیزات اندازه گیری رطوبت کنترل و پایش میزان رطوبت نسبی در فضای کلین روم مناسب برای پایش شرایط محیطی، قابلیت اتصال به سیستم های مانیتورینگ و کمک به حفظ محدوده رطوبت مورد نیاز فرآیند
تجهیزات اندازه گیری سرعت و دبی هوا اندازه گیری سرعت و حجم جریان هوا در بخش های مختلف سیستم تهویه و اتاق تمیز مناسب برای بررسی عملکرد سیستم تهویه، ارزیابی جریان هوا و کنترل شرایط طراحی شده برای کلین روم
تجهیزات تست زمان بازیابی (Recovery Time) اندازه گیری مدت زمان مورد نیاز اتاق تمیز برای بازگشت به سطح پاکیزگی تعیین شده پس از ایجاد آلودگی مناسب برای ارزیابی عملکرد سیستم تهویه و فیلتراسیون و بررسی توانایی کلین روم در کاهش غلظت ذرات
تجهیزات تست الگوی جریان هوا بررسی مسیر و الگوی حرکت جریان هوا در فضای اتاق تمیز کمک به شناسایی الگوی جریان هوا، بررسی نقاط مرده و ارزیابی عملکرد سیستم تهویه و توزیع هوا
تجهیزات نمونه برداری میکروبی بررسی و ارزیابی میزان آلودگی میکروبی در هوا و سطوح محیط های کنترل شده قابل استفاده برای پایش آلودگی میکروبی، مناسب برای محیط های دارویی، پزشکی و آزمایشگاهی و قابل استفاده در فرآیند اعتبارسنجی
تجهیزات تست صدا اندازه گیری سطح صدای ایجاد شده توسط تجهیزات و سیستم های مختلف در اتاق تمیز کمک به ارزیابی شرایط آکوستیکی محیط و بررسی میزان صدای تجهیزات تهویه و سایر سیستم های فعال
تجهیزات تست شدت روشنایی اندازه گیری میزان روشنایی در نقاط مختلف اتاق تمیز مناسب برای بررسی یکنواختی و کفایت روشنایی محیط و ارزیابی شرایط کاری مناسب برای پرسنل

تجهیزات تست و اعتبار دهی اتاق تمیز

اتاق تمیز همانطور که از نامش پیداست می بایست بسیار تمیز، عاری از هرگونه میکروب باشد و وضعیت داخلی آن از بابت فاکتورهایی مانند فشار، دما و رطوبت کاملا متعادل باشد. اتاق تمیز باید تست و اعتبار دهی اتاق تمیز را پاس کند تا بتوان استاندارد لازم برای راه اندازی را به اتاق تمیز اعطا کرد.
اتاق تمیز یکی از مهمترین بخش های مراکز صنعتی، غذایی و یا دارویی است که در ساخت و تهیه تجهیزات آن می بایستی دقت ویژه ای به خرج داده شود که البته تنها ساخت و خرید تجهیزات اتاق تمیز پایان کار اتاق تمیز نیست. اتاق تمیز می بایستی پس از اتمام ساخت تست شود، آزمون های متعددی را رد کند تا کارشناسان مربوطه اعتبار لازم را برای ادامه کار را به اتاق تمیز بدهند. تست و اعتبار دهی اتاق تمیز متشکل از 10 تست است که انجام تست ها با بکارگیری دستگاه های تخصصی میسر می شود، این به این معنی است که با دست خالی و تنها با نگاه کردن نمی توان به اتاق تمیز اعتبار داد. تست اتاق تمیز مطابق استانداردهای جهانی تعیین می شود، پس از آن که اتاق تمیز موفق به کسب تمامی نمره ها از تست های ده گانه شد یک مجوز و مدرک معتبر دریافت می کند. این 10 مرحله عبارت است از:

  • شمارش ذرات
  • نشتی فیلتر
  • اختلاف فشار
  • الگوی جریان هوا
  • دما و رطوبت نسبی
  • دبی و سرعت جریان هوا
  • زمان ریکاوری
  • نمونه برداری میکروبی
  • صدا
  • روشنایی
  • در ادامه به بررسی برخی از این تجهیزات تست و اعتبار دهی اتاق تمیز پرداخته می شود.

دستگاه تست شمارش ذرات

تست شمارش ذرات یکی از آزمون های مهم اعتباردهی اتاق تمیز است که برای اندازه گیری غلظت ذرات معلق در هوا انجام می شود. این آزمون با استفاده از پارتیکل کانتر (Particle Counter) انجام می شود و تعداد ذرات در اندازه های مشخص را اندازه گیری می کند.

نتایج به دست آمده با حدود مجاز مربوط به کلاس بندی اتاق تمیز مقایسه می شوند تا میزان انطباق محیط با الزامات تعیین شده مشخص شود.

دستگاه تست نشتی فیلتر

از مهمترین قسمت های اتاق تمیز که وظیفه دارند هوای کلین روم را پاکیزه نگه دارند فیلترهای اتاق تمیز هستند. فیلتر ها در انواع مختلفی تولید می شوند که هر مرکز با توجه به نوع کاربری اتاق تمیز خود اقدام به خرید و نصب فیلتر می کند. فیلتر ها می بایستی در محل مناسبی از اتاق تمیز نصب و راه اندازی شوند و گرنه اعتبار دهی اتاق تمیز از بابت فیلترها به مشکل برمی خورد. فلیترها می بایستی بدون هیچ نقص و یا حفره ای باشند تا پاکیزگی اتاق تمیز را تحت تاثیر قرار ندهند. علاوه بر نصب در محل مناسب و سالم بودن فیلتر ها، آنها باید توسط یک نفر شخص متخصص و به طور صحیح نصب شوند. از دستگاه های مختلف و متعددی برای تست نشتی فیلتر اتاق تمیز بهره گرفته می شود که این دستگاه ها عبارت است از:

  • دستگاه آئروسل فتومتر
  • دستگاه آئروسل ژنراتور

دستگاه تست اختلاف فشار

اندازه گیری اختلاف فشار یکی از تست های مهم اعتباردهی اتاق تمیز است که برای اطمینان از حفظ فشار مناسب و جلوگیری از ورود هوای آلوده به محیط انجام می شود.

برای این کار از ترانسمیتر اختلاف فشار استفاده می شود. این دستگاه اختلاف فشار بین اتاق تمیز و محیط های مجاور را اندازه گیری می کند و در صورت نصب دائمی، امکان پایش مداوم فشار و اعلام هشدار هنگام خارج شدن آن از محدوده مجاز را فراهم می کند.

دستگاه تست دما و رطوبت نسبی

از مراحل دیگر تست و اعتبار دهی اتاق تمیز بررسی رطوبت و دما است. میزان رطوبت و دمای اتاق تمیز یا کلین روم باید متعادل باشد و نباید نوساناتی دما و رطوبت اتاق تمیز را تحت تاثیر قرار دهد. دما و رطوبت اتاق تمیز یکی از فاکتورهایی است که می تواند در نتیجه آزمایشاتی که در اتاق تمیز انجام می شود دخیل باشد بنابراین این تست را می توان از مهمترین تست های اتاق تمیز نام برد. اگر در تست دما و رطوبت اتاق تمیز قصوری ایجاد شود می تواند تجهیزات و کارایی کل اتاق تمیز را مختل کند. تست رطوبت و دما هر دو همزمان و توسط دستگاه مخصوصی انجام می شود.

تست و اعتبار دهی اتاق تمیز با نمونه برداری میکروبی

نمونه برداری میکروبی یکی از مراحل مهم تست و اعتباردهی اتاق تمیز است و برای بررسی میزان آلودگی میکروبی محیط انجام می شود. در این آزمون، نمونه ها توسط افراد متخصص جمع آوری و نتایج با حدود مجاز تعیین شده در استانداردهای مربوط مقایسه می شوند.

روش های رایج نمونه برداری میکروبی شامل موارد زیر است:

  • Settle Plate: بررسی میکروارگانیسم های ته نشین شده روی سطح محیط کشت
  • Contact Plate: نمونه برداری از سطوح مختلف اتاق تمیز
  • Air Sampling: نمونه برداری از هوای محیط برای بررسی آلودگی میکروبی

تجهیزات تست و اعتباردهی اتاق تمیز

دستگاه تست الگوی جریان هوا (Airflow Pattern Test)

تست الگوی جریان هوا برای بررسی حرکت صحیح و یکنواخت هوا در اتاق تمیز و شناسایی نواحی مرده یا نقاط تجمع ذرات انجام می شود. جریان هوا باید مطابق طراحی سیستم تهویه حرکت کند و از انتقال آلودگی به نواحی حساس جلوگیری شود.

برای انجام این آزمون از دستگاه تولید دود (Smoke Generator) استفاده می شود. با انتشار دود غیرسمی، مسیر حرکت هوا بررسی می شود تا عملکرد جریان هوا با طراحی اولیه مطابقت داشته باشد. ایجاد گردابه های غیرطبیعی، برگشت جریان هوا یا وجود نقاط بدون تهویه مناسب، از نشانه های نقص در الگوی جریان هوا هستند.

دستگاه تست دبی و سرعت جریان هوا

اندازه گیری دبی و سرعت جریان هوا یکی از مراحل مهم اعتباردهی اتاق تمیز است و عملکرد سیستم تهویه و فیلترها را ارزیابی می کند. در این آزمون بررسی می شود که حجم و سرعت جریان هوا در محدوده طراحی و الزامات استاندارد قرار داشته باشد.

برای انجام این تست از آنمومتر (Anemometer) برای اندازه گیری سرعت هوا و بالومتر (Balometer) برای اندازه گیری حجم هوای عبوری از دریچه ها استفاده می شود. نتایج به دست آمده برای بررسی تعداد تعویض هوا در ساعت (ACH) و اطمینان از حفظ شرایط استاندارد اتاق تمیز مورد استفاده قرار می گیرند.

تست زمان ریکاوری اتاق تمیز (Recovery Time Test)

زمان ریکاوری مدت زمانی است که اتاق تمیز پس از ایجاد آلودگی، برای بازگشت به محدوده استاندارد ذرات نیاز دارد. این آزمون عملکرد سیستم تهویه، فیلتراسیون و جریان هوا را ارزیابی می کند.

در این تست، مقدار مشخصی ذرات در محیط منتشر شده و با استفاده از پارتیکل کانتر روند کاهش ذرات اندازه گیری می شود. مدت زمان رسیدن غلظت ذرات به محدوده مجاز، زمان ریکاوری است.

عواملی مانند تعداد تعویض هوا (ACH)، راندمان فیلترهای HEPA یا ULPA و طراحی جریان هوا بر زمان ریکاوری تاثیر دارند.

دستگاه تست صدا در اتاق تمیز

برای اندازه گیری سطح صدا در اتاق تمیز از صداسنج (Sound Level Meter) استفاده می شود. این دستگاه شدت صوت تجهیزات تهویه، فن ها و سایر تجهیزات را بر حسب دسی بل اندازه گیری می کند تا مشخص شود سطح صدا در محدوده مجاز قرار دارد یا خیر.

در صورت بالا بودن صدای محیط، باید منبع ایجاد صدا شناسایی و اقدامات اصلاحی مانند تعمیر تجهیزات پرصدا، استفاده از عایق صوتی یا تنظیم سیستم تهویه انجام شود.

دستگاه تست روشنایی اتاق تمیز

برای اندازه گیری شدت روشنایی در اتاق تمیز از لوکس متر (Lux Meter) استفاده می شود. این دستگاه میزان روشنایی را در نقاط مختلف اندازه گیری می کند تا مشخص شود نور محیط با الزامات تعیین شده مطابقت دارد یا خیر. در صورت وجود نقاط کم نور یا توزیع نامناسب روشنایی، محل یا تعداد چراغ های کلین روم باید اصلاح شود. تست روشنایی علاوه بر بررسی انطباق و اعتبارسنجی، به افزایش دقت و ایمنی فعالیت ها در محیط های حساس کمک می کند.
تجهیزات تست اتاق تمیز

جمع بندی

تست و اعتباردهی اتاق تمیز یکی از مهم ترین مراحل اطمینان از عملکرد صحیح کلین روم است. در این فرآیند، پارامترهای مختلفی از جمله شمارش ذرات، نشتی فیلتر، اختلاف فشار، الگوی جریان هوا، دما و رطوبت، سرعت جریان هوا، زمان ریکاوری، آلودگی میکروبی، صدا و روشنایی مورد ارزیابی قرار می گیرند تا مشخص شود محیط ایجاد شده مطابق استانداردهای بین المللی و الزامات صنایع دارویی، غذایی، پزشکی و الکترونیک است. انجام صحیح این آزمون ها نقش مهمی در حفظ کیفیت محصولات، افزایش ایمنی فرآیندها و جلوگیری از آلودگی های محیطی دارد.

شرکت اندیشگران جامع صنعت ایرانیان (AJSICO) با بهره گیری از دانش فنی، تجهیزات تخصصی و تجربه اجرایی در حوزه طراحی، ساخت، تجهیز و اعتباردهی اتاق تمیز، آماده ارائه خدمات تخصصی به صنایع مختلف است. این مجموعه با رعایت استانداردهای روز دنیا و اجرای دقیق تست های اعتبارسنجی، راهکارهایی مطمئن برای راه اندازی و بهره برداری از کلین روم های استاندارد ارائه می دهد.

سوالات متداول در مورد تجهیزات اتاق تمیز

تجهیزات اتاق تمیز چیست و چه کاربردی دارند؟

تجهیزات اتاق تمیز مجموعه ای از تجهیزات تخصصی هستند که برای کنترل آلودگی، حفظ کیفیت هوا، مدیریت ورود و خروج افراد و مواد و ایجاد شرایط استاندارد در کلین روم استفاده می شوند. فیلترهای هپا، فن فیلتر یونیت، پس باکس، ایرلاک، مبلمان استیل و تجهیزات تهویه از مهم ترین تجهیزات اتاق تمیز به شمار می روند.

مهم ترین تجهیزات مورد استفاده در اتاق تمیز کدامند؟

مهم ترین تجهیزات کلین روم شامل فن فیلتر یونیت (FFU)، فیلترهای HEPA و ULPA، درب و پنجره اتاق تمیز، پس باکس، ایرلاک، میز و کابینت استیل، سینک استیل، هود لامینار و سیستم های روشنایی مخصوص اتاق تمیز هستند که هر کدام نقش مهمی در کنترل آلودگی محیط دارند.

در انتخاب تجهیزات اتاق تمیز باید به چه نکاتی توجه کرد؟

در زمان انتخاب تجهیزات اتاق تمیز باید به عواملی مانند کلاس کلین روم، نوع صنعت، کیفیت ساخت، جنس تجهیزات، قابلیت شستشو، مقاومت در برابر خوردگی، استانداردهای بین المللی و سازگاری تجهیزات با شرایط محیطی توجه شود تا عملکرد مطلوب و طول عمر بالاتری داشته باشند.

آیا تجهیزات اتاق تمیز برای همه صنایع یکسان هستند؟

خیر، نوع تجهیزات مورد استفاده در اتاق تمیز به صنعت و فرآیندهای آن بستگی دارد. برای مثال تجهیزات مورد نیاز در صنایع دارویی با تجهیزات مورد استفاده در صنایع الکترونیک، غذایی یا تجهیزات پزشکی متفاوت است و باید متناسب با الزامات هر صنعت انتخاب شوند.

4.1/5 - (67 امتیاز)

فرآیند اتاق تمیز نیازمند برنامه ریزی دقیق و هماهنگی میان بخش های مختلف فنی و اجرایی است. نوع فعالیت مجموعه، میزان کنترل آلودگی، شرایط فرایند تولید و سطح پاکیزگی مورد نیاز، همگی در تعیین ساختار و مشخصات کلین روم تاثیرگذار هستند. به همین دلیل، طراحی این فضا باید از مرحله…

برای یک اتاق تمیز عاری از آلودگی و مجهز، کیفیت مواد و تجهیزات به کار برده شده در اتاق تمیز و همچنین به روز بودن امکانات این تجهیزات از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. در تهیه امکانات و تجهیزات اتاق تمیز باید نکات مهمی را مورد نظر قرار داد تا…

طراحی خط تولید کارخانجات یکی از مهمترین خدمات ارائه شده توسط شرکت های گروه صنعتی از جمله شرکت اندیشگران جامع صنعت ایرانیان است. طراحی و راه اندازی خطوط تولید کارخانجات مختلف، از اهمیت بسیار زیادی برخوردار بوده و تضمین کننده موفقیت، سوددهی و توانایی تولید انبوه حوزه محصولات در نظر…

در پروژه های دارویی و مدرن به دلیل حساسیت پروژه جهت مقبولیت استانداردهای جهانی ، نیازمند تست و تعیین صلاحیت (qualification) در تمامی مراحل عمر پروژه (Project Life cycle) از ابتدای فاز طراحی تا تحویل می باشد. بر این اساس شرکت در این نوع پروژه ها علاوه بر تست دستگاهها…

طراحی و ساخت سیستم های آب و فاضلاب یکی از بخش های مهم در اجرای پروژه های ساختمانی، صنعتی، درمانی و تولیدی است. این سیستم ها باید متناسب با نوع کاربری، ظرفیت پروژه، میزان مصرف آب، حجم فاضلاب و الزامات فنی طراحی شوند تا انتقال، توزیع، جمع آوری و تصفیه…

انجام آزمایشات و تحقیقات حساس به محیطی استریل و فاقد آلاینده نیاز دارد. این تحقیقات می‌تواند در زمینه‌های صنعتی، علمی و پزشکی باشد. فراهم کردن چنین محیطی نیاز به رعایت یک سری پروتکل‌های خاص دارد. سازمان‌های علمی معتبری در سراسر جهان این استاندارد‌ها را تعریف کرده‌اند. کلین روم(clean room) یا…

اتاق تمیز، یک محیط مدولار است که در آن عوامل محیطی تحت کنترل هستند: دما، ذرات معلق در هوا، میکروب‌ها، رطوبت نسبی، فشار افتراقی و جریان هوا. اعتبار سنجی اتاق تمیز، به دلایل مختلفی انجام می‌شود. اهدافی از جمله اینکه اطمینان حاصل شود طراحی تاسیسات، برای هدف مورد نظر مناسب…

کوالیفیکیشن یا اجرای فرآیندهای احراز کیفیت، بخشی از مراحل معتبرسازی مواد و تجهیزات است که از موضوعات بسیار مهم و قابل توجه در فرآیندهای تولید غذا و دارو و تجهیزات دارویی محسوب می‌شود. معتبرسازی برای صنایع، شرکت‌ها و کارخانجات تولید مواد غذایی و دارویی و آژانس‌های قانون‌گذاری دارویی مثل: سازمان…